Vooruitgang is niet perse naoorlogs. Ook de autoritaire regimes uit het interbellum hadden een obsessie met het verkondigen van een eindelijk bereikt eeuwig paradijs. Vooruitgang kan ook het gewelddadige herstel van een geïdealiseerd verleden betekenen. Trumps laatste decreet spreekt wat dat betreft boekdelen. 

In Napels kreeg dat streven vorm in een complex dat de vermeende schatkamer van het Italiaanse koloniale rijkje ook voor gewone Italianen voelbaar moest maken. Het werd na de invasie van Ethiopië-die met het gifgas- gepland en werd op 9 mei 1940 geopend. Het verheerlijkte de Italiaanse imperialistische traditie en illustreerde dat door het teruggrijpen op imperiale antieke voorbeelden. Een arena ontbreekt dan ook niet en de hoeveelheden marmer hadden elke Romeinse keizer beslist doen watertanden. 

In dit fascistische pretpark werd niet bezuinigd op ruimte. Het immense areaal bestaat uit een verzameling van gemoderniseerde tempels, talloze kunstwerken en natuurlijk een arena. Niet zo bekend als de gelijktijdige  Esposizione Universale di Roma (EUR) in Rome, maar minstens zo interessant. Klapstuk is de Cubo d’Oro, een Afrikaans uitziend blok verguld beton met daarin een mozaïek van een trotse Duce op een paard die Afrika naar een betere toekomst leidt.

Het complex werd weliswaar zwaar beschadigd in de oorlog, maar er het grootste deel staat nog fier overeind. Ook zijn er nog een aantal kunstwerken van Italiaanse futuristen aanwezig. Dat is toch wat anders dan in een museum. Vervelend hoor, die context.

Wie hoopt dat deze foto’s lang geleden gemaakt zijn, komt bedrogen uit. Waar elders in Europa de minste verwijzing naar een koloniaal verleden rücksichtslos wordt veroordeeld staat dit hele ensemble nog betrekkelijk fier overeind. Je kunt Mostra d’Oltremare gewoon bezoeken. het staat pal naast het aan een andere god-Maradonna-gewijde stadion. Het is echter wel vervallen en biedt als een ruïne in wording plaats aan allerlei niet-officiële festivals. Heel fout, maar niemand wil het weten. Wie een stil protest wil laten horen kan Bob Marley op z’n playlist zetten en er een sterke joint bij aansteken.